Osteoporose en een relaxstoel: veilig zitten en opstaan

4 dagen geleden

Geschreven door Finlandic

Man gebruikt een sta-opstoel om veilig op te staan

4 dagen geleden

Geschreven door Finlandic

Heeft u osteoporose, dan kan een goed passende relaxstoel u helpen om ontspannen te zitten en rustig weer op te staan, zonder schokken en zonder veel kracht. Het verschil zit in de zithoogte en zitdiepte, stevige armleuningen, een rustige elektrische bediening en een vaste manier van gaan zitten en opstaan. Hieronder leest u waar u op let bij het kiezen van een stoel, hoe u er veilig in en uit komt, wat u beter vermijdt en wanneer u uw huisarts of fysiotherapeut inschakelt.

Finlandic

Rustiger zitten en opstaan

Finlandic verkoopt relax- en sta-opstoelen en nekkussens voor relaxstoelen, zodat u een stoel kunt bekijken die bij uw zitbehoefte past.

Bekijk de stoelen

Kort samengevat

Osteoporose maakt botten zwakker, waardoor ze sneller breken, vooral in een wervel, de heup of de bovenarm.
Een relaxstoel die past bij uw lichaam, met de juiste zithoogte, zitdiepte en stevige armleuningen, maakt zitten en opstaan rustiger en voorspelbaarder.
Een sta-op stoel brengt u geleidelijk naar een staande houding, zodat u minder hoeft te duwen, te trekken en te draaien.
Sta nooit opeens op: schuif eerst naar voren, wacht even en zorg voor een vrije, goed verlichte looproute rond de stoel.
Bent u gevallen, kleiner geworden of heeft u nieuwe rugpijn? Bespreek dat met uw huisarts.

Inhoudsopgave

Wat osteoporose betekent voor zitten en opstaan
Is een relaxstoel veilig bij osteoporose?
Waar u op let bij het kiezen van een stoel
Zo gaat u veilig zitten, leunen en opstaan
Wat u beter kunt vermijden
Valpreventie rond uw stoel
Wanneer naar de huisarts of fysiotherapeut?
Onze kijk op zitten met osteoporose
Een relaxstoel die bij u past
Veelgestelde vragen
Bronnen

Wat osteoporose betekent voor zitten en opstaan

Osteoporose wordt ook wel botontkalking genoemd. Volgens Thuisarts worden de botten zwakker en kunnen ze sneller breken, vooral in een wervel, de heup of de bovenarm. Lastig is dat de aandoening lang onopgemerkt blijft: de V&VN-richtlijn Osteoporose en fractuurpreventie beschrijft dat osteoporose weinig tot geen klachten geeft totdat er een botbreuk ontstaat.

Wat heeft dat met een stoel te maken? Meer dan u misschien denkt. Op een gewone dag gaat u tientallen keren zitten en staat u weer op. Elke keer duwt u zich af, verplaatst u uw gewicht en zoekt u even uw evenwicht. In een stoel die te laag, te zacht of te diep is, gaat dat met meer moeite: u zakt weg, u moet zich opdrukken en u draait vaak een beetje mee om omhoog te komen. Juist die momenten wilt u zo rustig en voorspelbaar mogelijk maken.

Daar komt bij dat veel mensen met osteoporose ook een groot deel van de dag zitten. Een stoel waarin u goed ondersteund zit, met uw rug en nek in een ontspannen houding, maakt dat zitten aangenamer. En een stoel waaruit u zelfstandig en veilig opstaat, geeft vertrouwen om in beweging te blijven.

Is een relaxstoel veilig bij osteoporose?

Een relaxstoel is een prima plek om te zitten en te rusten als u osteoporose heeft. Waar het om draait, is hoe goed de stoel bij u past en hoe u hem gebruikt. Drie punten vragen aandacht.

De pasvorm. In een Australisch onderzoek naar zitten in de ouderenzorg dwongen te diepe stoelen sommige bewoners tot onderuitzakken. Wie onderuitgezakt zit, krijgt minder steun in de onderrug en moet bij het opstaan eerst weer naar voren werken. Een stoel met een zitdiepte die past bij de lengte van uw bovenbenen voorkomt dat.

De bewegingen van de stoel. Een elektrische relaxstoel of sta-op stoel beweegt geleidelijk. Dat is prettig, omdat u zelf bepaalt hoe ver de rugleuning naar achteren gaat en hoe snel u weer rechtop zit. U hoeft niet met uw lichaamsgewicht tegen een hendel of leuning te duwen.

Extra functies zoals massage. Sommige stoelen hebben een massagefunctie. Wees daar voorzichtig mee. Een Zuid-Koreaanse casusbeschrijving beschrijft een acute wervelinzakking door osteoporose na gebruik van een elektrische massagestoel; de auteurs raden mensen met (een risico op) osteoporose aan voorzichtig te zijn met diepe massage in zo’n stoel. Twijfelt u, vraag dan uw huisarts of fysiotherapeut of massage voor u geschikt is.

Waar u op let bij het kiezen van een stoel

Een stoel voor iemand met osteoporose kiest u op steun en gemak bij het opstaan, niet alleen op uiterlijk. Onderstaande tabel zet de belangrijkste eigenschappen op een rij.

Eigenschap	Waarom het helpt	Waar u op let
Zithoogte	Opstaan vraagt minder kracht als u niet te diep zit	Uw voeten staan plat op de vloer en uw knieën zijn ongeveer haaks
Zitdiepte	Voorkomt onderuitzakken en geeft steun in de onderrug	Tussen de voorrand van de zitting en uw knieholte past ongeveer een vuist
Armleuningen	Geven houvast bij gaan zitten en opstaan	Stevig, op een prettige hoogte en ver genoeg naar voren om op te steunen
Rugleuning en hoofdsteun	Ondersteunen de hele rug, schouders en nek	De steun sluit aan bij uw rug; een verstelbaar nekkussen maakt het af
Sta-op functie	Brengt u geleidelijk naar een staande houding	De beweging is rustig en u kunt op elk moment stoppen
Bediening	Laat u de stoel in kleine stappen verstellen	Duidelijke knoppen op een handbediening die u goed kunt vasthouden
Twee motoren	Rugleuning en voetensteun apart verstellen	Zo vindt u een houding die bij uw rug past
Stevigheid	Een stabiele stoel geeft vertrouwen bij elke beweging	De stoel staat vast, kantelt niet en schuift niet weg

Een paar praktische tips daarbij. Laat de toekomstige gebruiker de stoel zelf beoordelen als dat kan: lengte, gewicht en hoe iemand zich voelt bij het opstaan verschillen sterk. Koopt u voor uw vader of moeder, neem dan de beenlengte en schouderbreedte op met een meetlint. En kies liever voor eenvoudige bediening dan voor veel knoppen die u toch niet gebruikt.

Wilt u alles nog eens rustig doorlopen, dan helpt onze checklist voor een relaxstoel voor ouderen. In het artikel over het verschil tussen manueel en elektrisch leest u waarom een elektrische stoel vaak beter past wanneer kracht en evenwicht minder worden.

Zo gaat u veilig zitten, leunen en opstaan

Een vaste volgorde maakt elke beweging voorspelbaar. Na een paar keer gaat het vanzelf.

Gaan zitten

Loop naar de stoel tot u de zitting tegen de achterkant van uw benen voelt.
Pak met beide handen de armleuningen vast.
Laat u langzaam zakken, met een rechte rug. Ploffen belast uw rug onnodig.
Schuif rustig naar achteren tot u tegen de rugleuning zit.
Leg de handbediening op een vaste plek binnen handbereik.

Achterover leunen

Verstel de stoel in kleine stappen. Laat eerst de voetensteun omhoog komen en zet daarna de rugleuning wat verder naar achteren, tot u een houding vindt waarin uw rug en nek ontspannen. Steun uw hoofd met een kussen op de juiste hoogte, zodat uw nek niet naar voren knikt. Meer tips leest u in onze stap-voor-stap uitleg over comfort in een relaxfauteuil verhogen.

Vrouw zit ontspannen met haar hoofd tegen de hoofdsteun van de relaxstoel

Opstaan uit een gewone stoel of relaxstoel

De GGD Amsterdam geeft een vaste volgorde voor veilig opstaan:

Zet de rugleuning en voetensteun eerst helemaal rechtop.
Schuif met uw billen naar de voorkant van de zitting.
Zet uw voeten iets naar achteren, zodat u stevig staat.
Breng uw neus voorbij uw knieën en duw u met beide handen op de armleuningen omhoog.
Blijf even staan voordat u gaat lopen.

Wordt u weleens duizelig bij het opstaan? Thuisarts raadt aan dan niet opeens op te staan, maar eerst even op de rand van de stoel te zitten. Ook kunt u volgens Thuisarts afwisselend met één voet op uw tenen staan terwijl de andere voet plat blijft, of stapbewegingen maken met uw benen.

Opstaan met een sta-op stoel

Met een sta-op stoel gaat het nog rustiger. De stoel brengt de zitting geleidelijk omhoog en naar voren, zodat u in een bijna staande houding komt. Houd tijdens het omhoog komen beide armleuningen vast, wacht tot uw voeten stevig op de vloer staan en kom pas daarna overeind. Gaat u weer zitten, laat de stoel dan in de omhoog-stand staan, ga met de achterkant van uw benen tegen de zitting staan en laat u door de stoel langzaam zakken. In ons artikel over ondersteuning bij opstaan leest u hier meer over.

Stappen voor veilig opstaan met een sta-opstoel

Wat u beter kunt vermijden

Een paar gewoonten maken het verschil. Let vooral op deze punten:

Ploffen in de stoel. Laat u altijd gecontroleerd zakken met steun op de armleuningen.
Draaien tijdens het opstaan. Kom eerst recht omhoog en draai pas als u stevig staat.
Vanuit een liggende stand voorover reiken. Zet de stoel eerst rechtop voordat u iets van de vloer of van tafel pakt.
Diepe massage. Gebruik een massagefunctie alleen zacht, en alleen als uw arts of fysiotherapeut daar geen bezwaar tegen heeft.
Een stoel die te laag of te diep is. Dan moet u zich telkens opdrukken of zakt u onderuit.
Snoeren en kleedjes rond de stoel. Leg het snoer van de stoel en de handbediening zo dat u er niet over kunt struikelen.
Haast. Neem de tijd, vooral 's nachts of direct na een dutje.

Valpreventie rond uw stoel

Bij osteoporose is een val niet alleen vervelend, maar kan hij ook tot een botbreuk leiden. De omgeving van uw stoel telt dus mee. Volgens de V&VN-richtlijn hoort bij valpreventie ook het beoordelen van de woonomgeving, met aanpassingen waar nodig, bijvoorbeeld bij losliggende kleedjes en verlichting.

Praktisch betekent dat:

Haal losse kleedjes weg tussen de stoel en de deur, het toilet en de keuken.
Zorg voor een lamp die u vanuit de stoel kunt aanzetten, zodat u nooit in het donker opstaat.
Houd een vrije looproute van ongeveer een meter breed rond de stoel.
Zet een stevige bijzettafel naast de stoel voor uw bril, telefoon en drinken, zodat u minder hoeft te reiken.
Draag stevige, dichte schoenen of pantoffels met een stroeve zool.

Ook uw eigen conditie helpt. VeiligheidNL noemt werken aan uw conditie en aanpassingen in huis als manieren om de kans op vallen te verkleinen. Thuisarts adviseert bij osteoporose vijf keer per week een halfuur te wandelen, fietsen of sporten. Een goede stoel past daar goed bij: wie gemakkelijk opstaat, komt ook vaker even in beweging. In ons artikel over valpreventie in de woonkamer vindt u nog drie directe acties.

Wanneer naar de huisarts of fysiotherapeut?

Weet u nog niet of u osteoporose heeft, of maakt u zich zorgen om een ouder? Volgens Thuisarts krijgt u onderzoek naar botontkalking als u een groter risico heeft om een bot te breken. De huisarts bespreekt dan onder meer of uw vader of moeder een heup heeft gebroken, of u rookt en alcohol drinkt, welke medicijnen u gebruikt en hoe vaak u bent gevallen. Ook kijkt de huisarts naar de vorm van uw rug en meet hij of zij uw lengte en gewicht.

Maak in deze situaties een afspraak met de huisarts:

U bent gevallen, ook als u zich niets lijkt te hebben gedaan.
U merkt dat u kleiner wordt of dat uw rug krommer wordt.
U krijgt plotseling hevige rugpijn, bijvoorbeeld na het opstaan, bukken of tillen.
U wordt vaak duizelig bij het opstaan uit uw stoel of bed.

Een fysiotherapeut of oefentherapeut helpt als u bang bent om te vallen of onzeker beweegt. De Osteoporose Patiënten Vereniging wijst erop dat een cursus valpreventie bij een fysio- of oefentherapeut uitkomst kan bieden bij valangst. Een therapeut kan ook met u meekijken naar de manier waarop u gaat zitten en opstaat, en welke zithoogte bij u past.

Onze kijk op zitten met osteoporose

Een goede stoel betekent veel voor iemand die voorzichtig moet zijn met zijn of haar botten. Het gaat dan niet om luxe, maar om rust: weten dat u zonder moeite gaat zitten en weer opstaat, ook aan het eind van een lange dag.

Daarom kijken we bij het advies altijd eerst naar de persoon en pas daarna naar de stoel. Hoe lang bent u, hoe staat u nu op, gebruikt u een rollator, zit u vaak lang achter elkaar? Pas als dat duidelijk is, kiezen we samen een relaxstoel of sta-op stoel met de juiste maat en functies.

We vinden het belangrijk dat u niet zelf hoeft te sjouwen of te monteren. Daarom bezorgen en monteren we de stoel gratis bij u thuis, in Nederland en België. Zo staat hij meteen goed en kunt u vanaf de eerste dag heerlijk tot rust komen. Als familiebedrijf blijven we ook na de aankoop bereikbaar voor vragen.

Gijsbert

Een relaxstoel die bij u past

Zoekt u een stoel waarin u met osteoporose prettig zit en veilig opstaat? In onze collectie relaxstoelen en sta-op stoelen vindt u elektrische modellen met een duidelijke handbediening. Omdat wij uitsluitend online verkopen, houden we de prijs laag, terwijl persoonlijk advies, gratis levering en montage aan huis standaard zijn inbegrepen.

Finlandic

Wilt u ook de nek goed ondersteunen? Een verstelbaar hoofdkussen voor uw relaxfauteuil zorgt dat uw hoofd op de juiste hoogte rust. Twijfelt u welk model bij u of uw ouder past, neem dan gerust contact met ons op voor persoonlijk advies.

Veelgestelde vragen

Is een sta-op stoel zinvol bij osteoporose?

Voor veel mensen wel. Een sta-op stoel brengt u geleidelijk naar een bijna staande houding, zodat u minder hoeft te duwen en te draaien. Dat maakt opstaan rustiger en voorspelbaarder, vooral als uw kracht of evenwicht minder wordt.

Wat kunt u beter niet doen in een relaxstoel als u osteoporose heeft?

Plof niet in de stoel, draai niet tijdens het opstaan en reik niet voorover vanuit een liggende stand. Wees voorzichtig met diepe massage en sta niet opeens op als u snel duizelig wordt. Houd de looproute rond de stoel vrij van kleedjes en snoeren.

Hoe weet ik of ik botontkalking heb?

Osteoporose geeft vaak lang geen klachten. Uw huisarts bespreekt eerst uw risico, zoals een heupbreuk bij uw ouders, roken, alcohol, medicijnen en vallen, en kijkt naar uw rug, lengte en gewicht. Bij een groter risico volgt verder onderzoek.

Is een elektrische relaxstoel beter dan een handmatige bij osteoporose?

Een elektrische stoel verstelt u met een knop, in kleine stappen en zonder kracht. Bij een handmatige stoel duwt u met uw lichaam tegen de rugleuning of een hendel. Voor wie voorzichtig moet zijn met de rug, is elektrisch daarom vaak de prettigste keuze.

Welke zithoogte is goed als u osteoporose heeft?

Een goede zithoogte is zo dat uw voeten plat op de vloer staan en uw knieën ongeveer haaks zijn. Zit u lager, dan kost opstaan meer kracht. Met een sta-op stoel maakt de hoogte bij het opstaan minder uit, omdat de stoel u omhoog brengt.